Những câu nên hỏi bác sĩ sau khi cha mẹ có chẩn đoán mới

Hãy bắt đầu từ cuộc sống, đừng bắt đầu từ bệnh học:

• Trong vài tháng tới cha mẹ tôi sẽ cảm nhận được những gì? Có gì ông bà không cảm thấy nhưng chúng tôi phải canh chừng?
• Ông bà vẫn làm y như trước được những gì? Lái xe, sống một mình, đi xa, uống rượu bia, các hoạt động thường ngày?
• Cái gì phải đổi ngay, và cái gì có thể từ từ?
• Bệnh này dự kiến sẽ giữ nguyên, sẽ đỡ hơn khi điều trị, hay sẽ nặng dần — và nhanh cỡ nào?

Những câu này dành cho người kê đơn, và câu trả lời đi thẳng vào danh sách thuốc:

• Hôm nay bắt đầu, ngưng, hay đổi những gì? Mỗi thuốc mới là để làm gì?
• Tác dụng phụ nào hay gặp, và tác dụng phụ nào nghĩa là “gọi cho bác sĩ ngay”?
• Làm sao biết thuốc đang có tác dụng? Có chỉ số nào nên đo ở nhà không?
• Sắp tới có xét nghiệm gì không, và chúng tôi nhận kết quả bằng cách nào?

Một chẩn đoán thường kéo theo thêm người làm y tế. Hãy biết họ là ai trước khi giấy giới thiệu tới:

• Ai quản lý bệnh này — bác sĩ hay một chuyên khoa? Giữa hai lần khám thì chúng tôi gọi ai khi có thắc mắc?
• Sẽ có điều dưỡng, điều phối viên chăm sóc, chuyên viên dinh dưỡng hay chuyên viên trị liệu tham gia không? Liên hệ họ bằng cách nào?
• Các bác sĩ khác có nên biết chuyện này không? Bác sĩ sẽ báo họ hay chúng tôi báo?
• Có tổ chức hay chương trình uy tín nào cho các gia đình đang đối mặt với bệnh này không?

Hãy hỏi thẳng câu này: “Chuyện gì xảy ra thì bác sĩ muốn gặp mẹ tôi ngay trong ngày, và chuyện gì thì bác sĩ muốn chúng tôi gọi 911?” Hãy ghi câu trả lời lên tờ giấy khẩn cấp dán trên tủ lạnh. Gia đình nào biết trước các dấu hiệu báo động thì ra quyết định bình tĩnh hơn và nhanh hơn.

Ngay trong ngày, hãy viết một ghi chú ngắn cho cả nhà: chẩn đoán là gì nói bằng lời lẽ bình thường, thuốc men đã đổi ra sao, cần canh chừng những gì, những người mới trong nhóm chăm sóc là ai, và buổi khám kế tiếp là khi nào. Hãy chia sẻ cho mọi người chăm sóc, cập nhật danh sách thuốc và danh bạ bác sĩ, và thêm các buổi hẹn mới vào lịch.

Nếu cha mẹ bạn đồng ý, đây cũng là lúc tốt để bảo đảm mỗi phòng khám mới đều có sẵn một giấy HIPAA nêu tên người nhà trong hồ sơ. Đưa các bác sĩ chuyên khoa mới vào một hệ thống dùng chung như CareCoordinate — thông tin liên lạc, các buổi hẹn, các ghi chú — nghĩa là cái chẩn đoán trở thành một kế hoạch mà ai cũng nhìn thấy, thay vì một chữ mà một người phải mang.